Dış Akım Kaynaklı Sistemler

Hizmetlerimiz / Dış Akım Kaynaklı Sistemler

Kısaca: Dış akım kaynaklı katodik koruma, şebeke elektriğini doğru akıma çeviren bir trafo/redresör ünitesi ve toprağa yerleştirilen bir anot yatağı ile çalışır. Akım çıkışı ayarlanabildiği için uzun boru hatları, büyük tank sahaları, kaplaması zayıf eski yapılar ve yüksek dirençli zeminler için en uygun çözümdür.

Dış akım kaynaklı sistem nasıl çalışır?

Trafo/redresör ünitesinin negatif ucu korunacak yapıya, pozitif ucu ise anot yatağına bağlanır. Ünite, anot yatağından toprağa doğru akım verir; bu akım toprak içinden geçerek yapının yüzeyine ulaşır ve yapıyı katodik olarak polarize eder. Galvanik sistemlerden farkı, sürücü gerilimin metallerin doğal potansiyel farkıyla sınırlı olmaması; ihtiyaca göre onlarca volta kadar ayarlanabilmesidir.

Bu sayede tek bir istasyon kilometrelerce hattı koruyabilir. Ancak bu güç, doğru tasarlanmadığında çevredeki diğer metal yapılarda sorun yaratabileceği için dikkatli projelendirme ve ölçüm gerektirir. Genel prensipler için katodik koruma nedir rehberimize bakabilirsiniz.

Sistem bileşenleri

BileşenGörevi
Trafo/redresör ünitesiAlternatif akımı ayarlanabilir doğru akıma çevirir
Dış akım anotlarıAkımı toprağa aktarır; MMO, yüksek silisyumlu dökme demir veya grafit
Kok dolguAnot ile toprak arasındaki direnci düşürür, anot ömrünü uzatır
Pozitif ve negatif kablolarRedresörü anot yatağına ve yapıya bağlar
Ölçü kutularıPeriyodik potansiyel ölçümü için erişim sağlar
Kalıcı referans elektrotKritik noktalarda sürekli potansiyel izleme
İzolasyon bağlantılarıKorunan yapıyı diğer yapılardan elektriksel olarak ayırır
Polarizasyon hücresi / DC ayırıcıTopraklama ve AC girişimi gereken noktalarda DC akımı ayırır

Hangi durumlarda dış akım sistemi tercih edilir?

  • Uzun iletim ve isale hatları
  • Kaplaması eski, hasarlı veya bilinmeyen hatlar
  • Toprak direncinin yüksek olduğu bölgeler
  • Çok sayıda tankın bulunduğu depolama sahaları ve tank tabanları
  • Büyük liman yapıları, palplanşlar ve iskele kazıkları
  • Galvanik anotların yetersiz kaldığı veya çok sayıda anot gerektiren durumlar

Diyarbakır Bağlar ve Hatay Kırıkhan içme suyu hatları gibi projelerde sahaya göre farklı çözümler uyguladık; projelerimizi inceleyebilirsiniz. Galvanik sistemlerle karşılaştırma için galvanik anotlu sistemler sayfamıza bakın.

Anot yatağı türleri

TürÖzellikUygun olduğu durum
Yüzeye yakın yatay yatakAnotlar kanal içinde yatay dizilirGeniş alan bulunan, yüzey toprağı düşük dirençli sahalar
Yüzeye yakın dikey yatakAnotlar sığ kuyulara dik yerleştirilirOrta büyüklükte alan, düşük–orta dirençli toprak
Derin anot yatağıAnotlar onlarca metre derinlikteki sondaj kuyusuna yerleştirilirDar alanlar, şehir içi, yüzeyde yüksek direnç, girişim riskinin azaltılması gereken yerler
Dağıtılmış anotlarAnotlar yapı boyunca yakın aralıklarla yerleştirilirTank tabanları, karmaşık tesis içi boru ağları

Anot yatağının konumu ve tipi, toprak özgül direnci ölçümü ve saha koşullarına göre projelendirme aşamasında belirlenir.

Girişim ve güvenlik

Dış akım sistemleri çevredeki korunmayan metal yapılarda akım girişine ve çıkışına yol açabilir. Akımın çıktığı noktada yabancı yapı korozyona uğrar. Bu nedenle anot yatağını yabancı hatlardan yeterli uzaklıkta konumlandırıyor, devreye alma sırasında kesişim noktalarında ölçüm yapıyor ve gerekirse diğer işletmeyle ortak ölçüm ve bağlantı çözümleri uyguluyoruz.

Güvenlik açısından ise redresör ünitesinin topraklaması, kablo koruması ve enerji bağlantısının elektrik mevzuatına uygun yapılması gerekir. Yüksek gerilim hatlarına paralel hatlarda AC girişimi ayrıca değerlendirilir.

Kurulum ve devreye alma

  1. Saha keşfi, toprak direnci ölçümü ve gerekiyorsa akım ihtiyaç testi
  2. Redresör kapasitesi, anot yatağı ve kablo hesaplarının yapılması
  3. Anot yatağının kazısı veya sondajı, anotların ve kok dolgunun yerleştirilmesi
  4. Redresör montajı, enerji ve topraklama bağlantıları
  5. Polarite kontrolünden sonra sistemin kademeli olarak enerjilendirilmesi
  6. ON/OFF ölçümleriyle koruma kriterlerinin doğrulanması ve girişim kontrolü
  7. Ayar değerlerinin ve ölçüm sonuçlarının raporlanması

Uygulama aşamaları için katodik koruma uygulaması sayfamıza bakabilirsiniz.

İşletme ve uzaktan izleme

Dış akım sistemleri galvanik sistemlere göre daha düzenli takip ister. Redresör çıkışının aylık–üç aylık aralıklarla kontrol edilmesi, ölçü kutularında yılda en az bir kez potansiyel ölçümü yapılması yaygın uygulamadır. Uzak veya çok sayıda redresörün bulunduğu hatlarda GSM tabanlı uzaktan izleme üniteleriyle çıkış değerleri ve arızalar anlık takip edilebilir. Periyodik kontroller için ölçüm ve kontrol hizmetimize göz atın.

Sık sorulan sorular

Dış akım sistemi ne kadar elektrik tüketir?

Tüketim, hattın akım ihtiyacına ve devre direncine bağlıdır. İyi kaplanmış hatlarda redresörler genellikle düşük güçte çalışır. Proje aşamasında beklenen tüketimi hesaplıyoruz.

Elektrik olmayan bölgede dış akım sistemi kurulabilir mi?

Evet. Güneş paneli ve akü ile beslenen sistemler kurulabilir. Alternatif olarak galvanik anotlu sistem de değerlendirilir.

Anot yatağı ne kadar dayanır?

Anot yatakları genellikle 20–30 yıllık tasarım ömrüne göre boyutlandırılır. MMO ve yüksek silisyumlu dökme demir anotlar çok yavaş tükenir.

Redresör arızalanırsa ne olur?

Yapı korumasız kalır ama korozyon hemen başlamaz; polarizasyon bir süre devam eder. Arızanın kısa sürede fark edilmesi için düzenli kontrol veya uzaktan izleme önemlidir.

Mevcut galvanik sistem dış akıma dönüştürülebilir mi?

Evet. Akım ihtiyacı arttığında dış akım sistemi eklenebilir. Bu durumda iki sistemin birbirini etkilemeyecek şekilde tasarlanması gerekir.

Dış akım sistemi için teklif alın

Hattın uzunluğunu, çapını, kaplama türünü ve güzergâhını paylaşın; uygun redresör ve anot yatağı çözümünü birlikte belirleyelim.

Teklif alın   0312 277 00 12   WhatsApp